Dag 5: Gezegend
waar: Assomé → Lomé
Datum: 16/03/2025
We ontwaken, ontbijten en vertrekken meteen op excursie, of zoals Mousse zegt: “een toerreke doen.” Vandaag is het zondag, een rustdag voor de meeste Togolezen. Terwijl zaterdag nog een drukke werkdag is, wordt er op zondag tijd gemaakt voor ontspanning en de mis. We rijden een stukje verder weg van Davie en komen al snel lokale boeren tegen die rijst telen. Overal ligt rijst te drogen, en omdat de zon en gewassen geen rekening houden met weekdagen, zijn boeren en kinderen druk in de weer om de rijst om te woelen, zodat alles gelijkmatig droogt. Verderop zien we de rijstvelden, waar witte reigers in de normaal moerassige omgeving op zoek zijn naar voedsel. Dit jaar is echter uitzonderlijk droog, waardoor de lokale rivier is gereduceerd tot een klein plasje. Hopelijk vinden de reigers nog een lekker hapje in de overgebleven poelen tussen de rijstplanten.
We rijden verder naar het volgende dorp, waar we boven op een heuvel plots grote bussen zien wegrijden en een enorme menigte aantreffen. Hier blijkt een grootschalig christelijk evenement te hebben plaatsgevonden. We zijn te laat om het mee te maken, maar de rijen banken, het podium en de massa mensen doen vermoeden dat het om een soort openlucht-mis ging. Togolezen reizen van heinde en verre om dit bij te wonen; een gezin op een motor met laadbak had maar liefst 500 km afgelegd om hier te zijn.
Ondertussen worden we zelf ook verwacht in de kerk van Assomé, waar de pastoor ons op tijd wil verwelkomen. Onderweg wordt echter al snel duidelijk dat we te laat zullen aankomen. Hopelijk neemt hij het ons niet kwalijk. Eenmaal gearriveerd sluipen we stilletjes naar binnen, maar de mis valt volledig stil. Iedereen wachtte blijkbaar op ons. Het kleine kerkgebouw zit afgeladen vol, en vooraan zijn er stoelen speciaal voor ons gereserveerd – ereplaatsen.
De mis gaat verder. De pastoor preekt in Ewe, en een tweede spreker herhaalt alles in het Frans. De mannen en vrouwen zitten gescheiden aan weerszijden van de middengang. Plots gaat het over ons. Eerst krijgt de gemeenschap een berisping omdat ze ons maandagavond niet zijn komen begroeten, maar daarna worden we uitgebreid bedankt. We hebben alles gedaan wat we beloofd hadden: banken gemaakt, geschilderd, ventilatoren opgehangen. De kerk barst uit in een oorverdovend applaus. Onze inspanningen worden duidelijk gewaardeerd. De duivel heeft geen vat meer op ons, en we krijgen een zegening van de hele kerk. Handen gaan omhoog, er wordt gezongen, en plaatselijke muzikanten en zangeressen zorgen voor de muziek. Of het nu de vermoeidheid is of de onverwachte warmte van het moment, het is moeilijk om een traantje te onderdrukken. De dankbaarheid, gastvrijheid en vriendelijkheid zijn overweldigend.
Na de mis gaan we op de foto! Eerst met de mannen, dan met de vrouwen en vervolgens met de jongeren. Van overal krijgen we handen toegestoken als dank. De pastoor nodigt ons uit om vrijdag, de dag van ons vertrek, nog eens langs te komen voor een officieel afscheid en een goede reiswens.
Nu is het tijd om te eten en in te laden, want we vertrekken naar Lomé, waar we zullen overnachten in Mousse zijn huis. Na een rit van een uur stoppen we eerst bij een garage om snel een nieuw rollager in de zijdeur van onze bus te laten steken. Daarna brengen we een bezoek aan de voodoo-markt, een unieke plek gewijd aan voodoo. Om het verslag niet te lang te maken, zal ik er niet te diep op ingaan, maar we krijgen een rondleiding en uitleg over wat voodoo nu precies inhoudt. De penetrante geur van dood vlees hangt in de lucht – overal liggen skeletten en schedels van dieren, gedroogde slangen, kameleons en andere lugubere voorwerpen. Voodoo-maskers en poppetjes worden als souvenirs aangeboden. Ons wordt verzekerd dat ze onschuldig zijn, tenzij een voodoo-priester ze activeert. We kopen niets, hopelijk worden we niet stiekem vervloekt.
Daarna bezoeken we de kathedraal en de grote markt, die op zondag op een laag pitje staat. Het avondeten genieten we in “Petit Brussel,” zowaar een chique restaurant op het strand waar voor ieder wat wils te vinden is. Uiteindelijk trekken we naar Mousse zijn huis, waar – geloof het of niet – airco is. Een aangename nacht wacht op ons.
